Symposium 'Zorglandgoed': ruimte voor ontmoeten

Het lectoraat Architecture in Health heeft in samenwerking met Linge’s Zorglandgoed en 17 studenten van de minor Zorggericht Bouwen in kaart gebracht aan welke voorwaarden een buitenruimte van een Zorglandgoed moet voldoen om mogelijkheden van ontmoeting te creŽren. Het resultaat is een designinstrument voor de (her)inrichting van Zorglandgoederen. Op 27 september jongstleden werden tijdens het symposium Zorgland, een ruimte tot ontmoeting de (tussen) resultaten gepresenteerd.

Zorglandgoederen zijn relatief nieuw en – voor zover bekend – een typisch Nederlands fenomeen. Een zorglandgoed kan gedefinieerd worden als een landgoed (oftewel een groene omgeving met minimaal 30 procent bos) met een wooncomplex voor mensen met een zorgvraag. Het zorgland is minimaal 5 hectare groot en openbaar toegankelijk. Linge’s Zorglandgoed in het Betuwse Rumpt diende als aanleiding en inspiratie voor het onderzoek. Een landhuis met zorgwoningen voor mensen met dementie. Het is een bijzondere woonvorm. De gebouwen zijn kleinschalig, duurzaam, levensloopbestendig en er is 24 uur per dag begeleiding beschikbaar voor de bewoners. Het landgoed krijgt een oppervlakte van 17,5 hectare, waarvan 12 hectare natuurgebied wordt. 3,5 hectare wordt toegankelijk en uitnodigend. In dit gebied kunnen ontmoetingen tussen bewoners en omwonenden plaatsvinden. De aanname is dat het stimuleren van ontmoetingen een positieve invloed heeft op het zelfbeeld van mensen met dementie en leidt tot minder stigmatisering van deze doelgroep.

Uit het onderzoek van de studenten blijkt dat de fysieke en visuele nabijheid van een dorp erg belangrijk is, omdat die de kans op ontmoetingen vergroot. Daarnaast moet het landgoed goed bereikbaar zijn en zijn activiteiten van grote betekenis. Onder andere sport-, horeca- en cultuurvoorzieningen op een zorglandgoed kunnen ervoor zorgen dat ouderen in contact komen met mensen in hun omgeving. Verwacht wordt dat de ontmoetingen bijdragen aan de gezondheid van de bewoners. Deze gaan gemakkelijker naar buiten en krijgen meer beweging. Daardoor kan het proces van dementie vertragen.