Faculteit Techniek HAN in het spotlicht tijdens afscheid directeur

23 december 2019

Janneke Hoekstra, voormalig directeur van de faculteit Techniek, nam 19 december afscheid van haar functie op de HAN University of Applied Sciences. Dat ging gepaard met een mini-symposium over samenwerken in de driehoek.

Janneke Hoekstra

Bijeenkomsten op de faculteit Techniek bestaan nooit alleen uit woorden. In de centrale hal van de faculteit werd een inspiratiemarkt opgetuigd, met een aantal technische projecten waar studenten van de HAN bij betrokken zijn. Zo lieten studenten de laatste ontwikkelingen van de HAN Solarboat zien en maakten bezoekers kennis met een slim energienet op schaal, dankzij de Smart Grid Demo Table.

Naast de inspiratiemarkt, in de aula, vond het afscheid van Janneke Hoekstra plaats. De bijeenkomst ging niet alleen over haar persoonlijk. Haar wens was om de faculteit eens goed in het licht te zetten. Zo geschiede: in een serie panelgesprekken gingen onderzoekers, docenten, ondernemers en een medewerker van de gemeente in gesprek over een onderwerp dat de faculteit de afgelopen jaren bezighield: samenwerken in de driehoek.

Samenwerken in de driehoek

Wat samenwerken in de driehoek inhoudt, werd aan het begin van de bijeenkomst geïllustreerd met een video over de uitfasering van aardgas in Nederland. Na een decennialange afhankelijkheid van deze brandstof, moeten Nederlanders op zoek naar een nieuwe manier om – onder meer – hun huizen te verwarmen. Kennisinstellingen, waaronder de HAN, en bedrijven gingen gezamenlijk op zoek naar een antwoord op dit vraagstuk. Zij ontwikkelen een warmtepompconcept voor bestaande woningen.

(Lees meer over het project HP Launch, waarin een nieuw warmtepompconcept wordt ontwikkeld met en voor de industrie)

De video raakt de kern van de samenwerking tussen kennisinstellingen en het werkveld: maatschappelijke uitdagingen die zij niet in hun eentje kunnen aangaan. In dit geval de transitie naar duurzame energie. Een thema waarbij een grote rol is weggelegd voor centers of expertise, zoals het Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise (SEECE), die netwerken vormen waarin nieuwe onderwijs- en onderzoeksprojecten tot stand komen. Tinus Hammink, programmadirecteur van SEECE, was dan ook een van de gespreksleiders tijdens de paneldiscussies.

Professionals opleiden

Een van de belangrijkste doelen van SEECE is zorgen dat er op korte termijn meer energieprofessionals worden opgeleid die aan de slag kunnen in duurzame-energie-functies. SEECE staat daar niet alleen in. Vanuit het zwaartepunt Sustainable Energy & Environment dragen verschillende onderdelen van de HAN bij aan een duurzame wereld. ‘Deze opgave vraagt om een enorme arbeidskracht en scholing’, benadrukt instituutsdirecteur Built Environment Frank Spuij tijdens een panelgesprek.

Nieuwe arbeidskrachten zijn vooral waardevol als die kunnen samenwerken met andere disciplines, blijkt tijdens de bijeenkomst. De energietransitie is niet alleen een kwestie van nieuwe technologie ontwikkelen en toepassen. Er ontstaat bijvoorbeeld ook een sociaal vraagstuk. ‘De vraag is: hoe kunnen we het leven vormgeven zoals we dat willen, op een duurzame manier? Dat heeft van alles met zorg en welzijn te maken’, zegt Erik Jansen, associate lector Capabilities in Zorg en Welzijn op de HAN.

Centrale hal van de faculteit Techniek tijdens afscheid Janneke Hoekstra

Hybride leeromgevingen

Dat er sociale aspecten onderdeel zijn van de energietransitie, ontdekte ook de gemeente Arnhem. Bestuursadviseur Maud Wolf vertelde over een project waarbij de negentiende-eeuwse wijk het Spijkerkwartier wordt verduurzaamd. ‘Er was een klein clubje mensen dat niet mee wilde doen. Toen hebben studenten gekeken: hoe krijgen we mensen op een goede manier mee? De situatie is voor iedereen heel anders, vooral als je kijkt naar wat mensen te besteden hebben.’

Het onderzoek in het Spijkerkwartier is een voorbeeld van een project waarbij studenten betrokken worden bij échte praktijkvraagstukken. Dat is een groeiende trend op de HAN. Tijdens de bijeenkomst werd gesproken over de opkomst van hybride leeromgevingen, sparkcenters en open company classrooms. Verschillende termen die één ding gemeen hebben: ze duiden op fysieke locaties waar onderwijs, onderzoek en werkveld samen aan projecten werken.

Verbeterpunten

Ondanks deze ontwikkelingen is er nog een aantal slagen te maken, als het gaat om samenwerken in de driehoek. Dat blijkt uit een presentatie van HAN-hoofdocent en -onderzoeker Wietske Kuijer, die onderzoek deed naar het onderwerp. ‘We hebben een ander soort netwerk met elkaar te organiseren.’ Ze laat onder andere weten dat geldstromen beter met elkaar verbonden moeten worden, tussen organisaties en door de organisaties heen.

Maar, ook al moeten er nog drempels genomen worden, uit de bijeenkomst blijkt dat langdurige samenwerking in de driehoek mogelijk is. Tijdens het mini-symposium komen meerdere voorbeelden voorbij van langlopende projecten waar studenten, onderzoekers, bedrijven en overheden bij betrokken zijn. Voorbeelden die mede tot stand kwamen dankzij vertrekkend directeur van de faculteit Techniek: Janneke Hoekstra.

(Bekijk boekje Samenwerken in de driehoek van het Sustainable Electrical Energy Centre of Expertise voor meer voorbeelden)

Onthulling testversie solarboat

Hoekstra trok aan het einde van de bijeenkomst het doek van een nieuwe testversie van de HAN Solarboat. Binnen dit iconische project werken multidisciplinaire studenten-teams van de HAN sinds 2013 aan een raceboot die op zonne-energie vaart. De studenten doen mee aan nationale en internationale wedstrijden. Het ontwikkelen van die boot gebeurt uiteraard in samenwerking met het bedrijfsleven. Op het podium vertelt Jurrian Rademaker, oprichter van ingenieursbedrijf QConcepts, trots dat de draagvleugels van de boot gemaakt zijn door twee studenten dit nog nooit eerder hadden gedaan.

Bron: HAN Centre of Expertise - SEECE